Ouderen en COVID-19: welke zorg voor kwetsbare patiënten?

 Afdrukken

Thema : Einde van het leven / Sedatie

Nieuws - België

Gepubliceerd op : 24/04/2020

Auteur / Bron : L. Vanbellingen

Het triëren van patiënten, het weigeren van ziekenhuisopname, een strikt isolement...: naarmate de huidige gezondheidscrisis vordert, nemen de ethische vragen over de zorg voor risicopersonen toe. Onder hen bevinden zich duidelijk de ouderen in de frontlinie.

Aanvankelijk werd gedacht dat deze ethische kwesties konden herleid worden tot een kwestie van prioriteiten in de zorgverlening : in het geval van overbezetting op intensive care-afdelingen staat de gevorderde leeftijd van een persoon inderdaad hoog op de lijst van criteria die door de ethische commissies van veel ziekenhuizen worden gehanteerd, naast andere criteria van kwetsbaarheid, zoals co-morbiditeit (zie het IEB-bulletin van 19 maart).

De discussie is echter snel verschoven naar de fase vóór de zorgverlening, in het stadium van de ziekenhuisopname : zelfs als er geen sprake is van overbezetting, en om een dergelijk scenario te voorkomen, pleiten sommigen ervoor om patiënten die een hoge leeftijd hebben bereikt, ongeacht hun gezondheidstoestand, geen zorg meer te verlenen. Dit geldt met name voor mensen die in een bejaardentehuis wonen: sommigen hebben dus te maken gehad met een weigering om naar het ziekenhuis te worden overgebracht voor verzorging, in het bijzonder voor de luchtwegen.

Deze strategieën roepen ernstige ethische vragen op met betrekking tot de begeleiding van ouderen en/of mensen aan het eind van hun leven, vooral omdat ze gepaard gaan met bijzonder drastische isolatiemaatregelen.

Bovendien moet bij patiënten die aan het einde van hun leven symptomen vertonen zoals ademhalingsstoornissen, de rol van sedatie in vraag worden gesteld. Geconfronteerd met een tekort aan de gebruikelijke kalmerende middelen (zoals Midazolam), heeft Frankrijk zojuist toestemming gegeven voor het gebruik van het medicament Ritrovil in een niet-ziekenhuisomgeving, voor palliatieve sedatie – en niet voor behandeling. Ook België staat voor vergelijkbare uitdagingen. Dergelijke geneesmiddelen kunnen inderdaad echte pijnverlichting bieden aan sommige patiënten aan het eind van hun leven, vooral in een acute gezondheidscontext zoals die van vandaag. De toediening van dergelijke kalmerende middelen - waarvan de dosering minder aanpasbaar is - moet echter plaatsvinden in het kader van een echte palliatieve cultuur, om elk risico van een versnelde dood of zelfs verkapte euthanasie te voorkomen.

In dit verband komt zowel bij ziekenhuisopname als bij sedatie de vraag naar de toestemming van de patiënt voor medische beslissingen over zijn of haar eigen levenseinde opnieuw naar voren (zie hiervoor de beschikking van de Franse Raad van State van 15 april).

Bovendien veroorzaakt het strikte isolement van ouderen in bejaardentehuizen bij sommige mensen al een uitglijdend syndroom: het gevoel van verlatenheid dat de persoon ervaart door de afwezigheid van interacties leidt tot een vorm van afname van levensfuncties die uiteindelijk kunnen leiden tot de dood van de persoon.

Deze crisis herinnert ons dus meer dan ooit aan het belang van een echte en geïncarneerde begeleiding van de bejaarde, vooral wanneer deze de drempel van zijn of haar bestaan bereikt.


Vergelijkbare artikelen

Geassisteerde zelfmoord voor "voltooid leven": welke plaats voor de ouderen in onze welvarende westerse samenlevingen?

Geassisteerde zelfmoord voor "voltooid leven": welke plaats voor de ouderen in onze welvarende westerse samenlevingen?

- Euthanasie en geassisteerde zelfmoord

Het nieuwe Nederlandse wetsvoorstel - om begeleide zelfmoord toe te staan voor "voltooid leven" vanaf 75 jaar - roept de vraag op naar de plaats van de ouderen in onze welvarende westerse samenlevingen.

De opinie van Constance du Bus, juriste bij het Europees Instituut voor Bio-ethiek (La Libre Belgique, 2 September 2020 - originele versie in het Frans)

Lees meer

Euthanasie in Canada: welke lessen kunnen uit het eerste jaarverslag worden getrokken?

Euthanasie in Canada: welke lessen kunnen uit het eerste jaarverslag worden getrokken?

- Euthanasie en geassisteerde zelfmoord

Het aantal sterfgevallen door euthanasie, de gemiddelde leeftijd van de aanvrager, de medische aandoening, het beschikbaar zijn van palliatieve zorg: afgelopen juli publiceerde de federale regering van Canada het eerste uitgebreide rapport over Medical Assistance in Dying (MAID), de term die door de administratie werd gekozen om euthanasie aan te duiden.

Euthanasie, dat in Canada in juni 2016 bij wet uit het strafrecht onttrokken werd, kan alleen worden overwogen voor meerderjarigen die er u...

Lees meer

Het gebruik van geaborteerde foetussen om een Covid-19 vaccin te vinden?

Het gebruik van geaborteerde foetussen om een Covid-19 vaccin te vinden?

- Medisch onderzoek

Een vooraanstaande Amerikaanse onderzoeker, Kim Hasenkrug - een immunoloog van de Rocky Mountain Laboratories van het National Institute of Health in Montana - heeft vorige maand toestemming gevraagd om experimenten uit te voeren met "gehumaniseerde" muizen om een vaccin tegen Covid-19 te vinden. Vorig jaar werden deze muizen in de Verenigde Staten getransplanteerd met weefsel van geaborteerde menselijke foetussen. Ze hebben nu longen met dezelfde structuur als de onze, waardoor ze vatbaar...

Lees meer