Euthanasie in Canada: welke lessen kunnen uit het eerste jaarverslag worden getrokken?

Auteur / Bron : Gepubliceerd op : Thema : Einde van het leven / Euthanasie en geassisteerde zelfmoord Nieuws Temps de lecture : 2 min.

 Afdrukken

Het aantal sterfgevallen door euthanasie, de gemiddelde leeftijd van de aanvrager, de medische aandoening, het beschikbaar zijn van palliatieve zorg: afgelopen juli publiceerde de federale regering van Canada het eerste uitgebreide rapport over Medical Assistance in Dying (MAID), de term die door de administratie werd gekozen om euthanasie aan te duiden.

Euthanasie, dat in Canada in juni 2016 bij wet uit het strafrecht onttrokken werd, kan alleen worden overwogen voor meerderjarigen die er uitdrukkelijk om vragen en die "lijden aan ernstige en ongeneeslijke gezondheidsproblemen waardoor ze aanhoudend en ondraaglijk lijden". De aanvraag kan maar aangenomen worden indien de aandoening ongeneeslijk van aard is, indien de achteruitgang in een gevorderd en onomkeerbaar stadium is, en indien "de natuurlijke dood redelijkerwijze te voorzien is".

Tot op heden publiceerde de Canadese regering halfjaarlijkse "tussentijdse" rapporten, met slechts gedeeltelijke gegevens over de praktijk van euthanasie in de verschillende provincies van het land.

Dit eerste jaarverslag belicht een aantal trends die over het algemeen wijzen op een normalisering van de dood door euthanasie in Canada.

Gestage toename van het aantal euthanasiegevallen

Met 5631 sterfgevallen in 2019 is er tussen 2018 en 2019 een toename van 26% euthanasiegevallen. In vier jaar tijd (2016-2019) is dit aantal vervijfvoudigd: 2% van alle sterfgevallen in Canada gebeuren door euthanasie. Dit aandeel is vergelijkbaar met dat van België, waar euthanasie al bijna 20 jaar uit het strafrecht is onttrokken.

De aanvragen gebeuren minder wegens pijn dan omwille van autonomieverlies

Wat betreft de "aard van het lijden" dat de patiënt inroept voor euthanasie, heeft in 80% van de gevallen te maken met verlies aan autonomie ("het vermogen om zinvol te leven" of "de dingen van het dagelijks leven uit te voeren"). In 53% van de aanvragen wordt het onvermogen van pijnbestrijding - of de bezorgdheid daarover – ingeroepen. Ongeveer evenveel aanvragen geven "verlies van waardigheid" als reden. En meer dan een derde van de aanvragen geven als motief een last te zijn voor familie of naastbestaanden.

Meer artsen specialiseren in euthanasie

Hoewel de meerderheid (65%) van de euthanasiegevallen nog wordt uitgevoerd door huisartsen, wordt een aanzienlijk deel uitgevoerd door artsen die zich specialist noemen in het aanbieden van MAID (euthanasie).

Ongeveer een derde van de euthanasiegevallen gebeurt in ziekenhuizen, een derde in tehuizen en het overige derde in woonzorgcentra.

Bijna alle MAIDs worden uitgevoerd door een derde persoon. Er werden slechts zeven gevallen van geassisteerde zelfmoord (door zelfinjectie van gif) geregistreerd.

In meer dan een derde van de gevallen wordt de bedenktijd van tien dagen na de eerste aanvraag niet in acht genomen. Euthanasie die die periode niet in acht neemt is wettelijk alleen mogelijk als de persoon waarschijnlijk voor tien dagen zal sterven, of als de persoon niet meer in staat is toestemming te geven.

Euthanasie en palliatieve zorg

In de grote meerderheid van de gevallen kreeg de aanvrager van euthanasie palliatieve zorg, of had deze kunnen krijgen, maar weigerde deze te ontvangen.

Een kwart van de schriftelijke aanvragen leidt uiteindelijk niet tot de dood door euthanasie. Dit kan worden verklaard door het voortijdig overlijden van de aanvrager, door de niet-ontvankelijkheid van het verzoek of door de intrekking van de aanvraag.

Naar een normalisering van euthanasie

Deze cijfers weerspiegelen dus een vorm van normalisering van euthanasie, zowel wat betreft de frequentie als de redenen die worden gegeven ter ondersteuning van een aanvraag. Hierin stemmen deze gegevens overeen met de bevindingen over de euthanasiepraktijk in andere landen, zoals België of Nederland.

Dit is des te meer het geval omdat Canada, in navolging van de Benelux-landen, al overweegt om de depenalisering van euthanasie uit te breiden. Zo wil wetsvoorstel C-7, dat momenteel in het federale parlement wordt besproken, de voorwaarde van een "redelijkerwijs te voorziene dood" afschaffen. Na een beslissing van het Hooggerechtshof van Quebec in 2019 is het de bedoeling dat over deze wetgeving voor het einde van 2020 gestemd wordt.


Vergelijkbare artikelen

Dementie en toestemming voor euthanasie: de Hoge Raad van  Nederland geeft zijn interpretatie

Dementie en toestemming voor euthanasie: de Hoge Raad van Nederland geeft zijn interpretatie

- Euthanasie en geassisteerde zelfmoord

De Hoge Raad heeft, toen haar werd gevraagd zich uit te spreken over de euthanasie van demente personen, geoordeeld dat een voorafgaande verklaring inzake euthanasie voor interpretatie vatbaar is en dat bepaalde omstandigheden kunnen verhinderen dat aan een dergelijke verklaring gevolg wordt gegeven. De richtlijnen van de Hoge Raad zijn op het eerste gezicht weliswaar geruststellend, maar krijgen in de onderhavige zaak een toepassing die enige bezorgdheid geeft.

 

Dit arrest beëindigt de z...

Lees meer

Achter het Tine Nys proces, het proces van euthanasie voor geestelijk lijden

Achter het Tine Nys proces, het proces van euthanasie voor geestelijk lijden

- Euthanasie en geassisteerde zelfmoord

Het assisenproces dat op 17 januari in het Gentse justitiepaleis werd geopend, betreft de beschuldiging van drie artsen over de niet-naleving van de Belgische euthanasiewet.

De grote aandacht die deze zaak trekt, wordt niet alleen verklaard door het ongekende karakter van een dergelijk proces in zake euthanasie in België, maar ook - en vooral - door het feit dat de praktijk van euthanasie op basis van het bestaan van psychisch lijden hier wordt beoordeeld.

Ter herinnering, wordt de daad van ...

Lees meer

INFO NET BINNEN - Euthanasie : Het Grondwettelijk Hof verwerpt het beroep tot nietigverklaring van de Bel-gische wet van 2020 versoepelt

INFO NET BINNEN - Euthanasie : Het Grondwettelijk Hof verwerpt het beroep tot nietigverklaring van de Bel-gische wet van 2020 versoepelt

- Euthanasie en geassisteerde zelfmoord

In zijn arrest van 17 februari 2022 verwerpt het Belgische Grondwettelijk Hof het beroep tot nietigverklaringvan de wet van 15 maart 2020 die de euthanasiewet wijzigt en versoepelt.

  Twee van de drie wijzigingen die de wet doorvoerde vindt het Hof niet in strijd met de Grondwet. De derde die de verzoekers strijdig achtten met de vrijheid van de zorginstellingen geen euthanasie toe te passen, heeft het Hof afgewezen en niet-ontvankelijk verklaard omdat de verzoekers geen voldoende belang ...

Lees meer